مرتضى مطهرى

49

مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي )

جلسهء سوم بسم اللَّه الرحمن الرحيم . « و من تعاريف الحركة ما ذكره الشيخ فى النجاة و هو أن الحركة تبدل حالٍ قارّةٍ فى الجسم يسيراً يسيراً على سبيل اتجاه نحو شىء و الوصول به اليه و هو بالقوّة او بالفعل » « 1 » . بحث ما دربارهء تعاريف حركت بود . چند تعريف براى حركت ذكر كرديم و در اين بين شبههء فخر رازى و جواب آن را مورد بحث قرار داديم . حال به تعاريف حركت بر مىگرديم « 2 » . تعريف بوعلى از حركت يكى از تعريفات حركت ، تعريفى است طولانى و با قيود زياد كه شيخ در كتاب نجات بيان كرده است . آن تعريف اين است : « الحركة تبدلُ حالٍ قارّةٍ فى الجسم يسيراً يسيراً على .

--> ( 1 ) . اسفار ، ج 3 ، مرحلهء 7 ، فصل 10 ، ص 29 . ( 2 ) . ببينيد حركت كه وجودش اين قدر بديهى است ، چگونه از نظر تعريف هنوز وحدت نظرى در مورد آن پيدا نشده است . فيثاغورس يك جور تعريف مىكند ، افلاطون به صورت ديگرى تعريف مىكند ؛ ارسطو به نحوى تعريف مىكند و بوعلى به نحو ديگر . [ در اين باره در آخر همين جلسه تحت عنوان « چند نكته دربارهء تعريف حركت » ( ص 58 ) توضيح بيشترى داده شده است . ]